Tool helpt impact verstoringen supply chain beperken

Hoeveel impact heeft een verstoring in de keten op jouw logistieke bedrijf? Wat zijn bijvoorbeeld de (financiële) gevolgen van een oorlog of klimaatramp elders in de wereld? En hoe kan je zorgen dat je die gevolgen in de toekomst zoveel mogelijk beperkt? Topsector Logistiek laat twee tools ontwikkelen voor verladende mkb’ers om hier snel inzicht in te krijgen en waar nodig verbeteringen door te kunnen voeren. Beide tools worden momenteel getest door bedrijven en verder gefinetuned. Robert de Zwart, directeur logistiek & supply chain bij TABS: “Ik verwacht de tool in te kunnen zetten bij het maken van beleidskeuzes. Bij het voorkomen en oplossen van verstoringen.”

Bewustwording risico’s

Begin 2025 rondde Topsector Logistiek samen met vijf bedrijven een serie validatieprojecten af rondom veerkracht. Envalior, KMWE en Kovax deelden voor dit project hun ervaringen. Om ook andere bedrijven bewust te maken van de risico’s en tegelijkertijd een oplossing te bieden, startte Topsector Logistiek een vervolgproject. Inmiddels zijn er twee gebruiksvriendelijke tools ontwikkeld die bedrijven helpen eenvoudig hun veerkracht te verbeteren. Logistics Community Brabant (LCB) en SD&Co richten zich daarbij op een tool voor productiebedrijven, terwijl Haskoning zich focust op retailers en wholesalers. Deze tools worden momenteel getest door verschillende bedrijven en verder aangescherpt. TABS, voluit Timber And Building Supplies, een wholesaler van hout, plaat- en bouwmateriaal, is één van hen.

Continu verstoringen

“Mede omdat wij onze producten van over de hele wereld inkopen, hebben we continu te maken met verstoringen”, vertelt Robert de Zwart, directeur logistiek & supply chain. “Prijsschommelingen van materialen en containertransport, veranderende wisselkoersen, een krappe lokale arbeidsmarkt, geopolitieke spanningen. Een gedeelte van het hout kwam tot een paar jaar geleden bijvoorbeeld uit Rusland, maar dit is sinds de oorlog in Oekraïne gestopt. “Verstoringen zijn inherent aan wereldwijd zakendoen. Ik zie dat niet als een constant hoofdpijndossier. Je hebt er ook lang niet altijd invloed op. Wel is het goed om inzicht te krijgen in de impact van die verstoringen op je organisatie. Wat betekenen die voor je doorlooptijden? Voor je uitstaande kapitaal? Voor je prijzen? Voor mij betekent veerkracht een stukje flexibiliteit. In welke mate kan je organisatie meebewegen met de veranderingen die spelen? Hoe pas je je daarop aan?”
“Veerkracht is dus een onderwerp waar we als organisatie altijd mee bezig zijn. Dat is ook de reden dat we met dit traject zijn gestart. Mijn ervaring is dat het boeiend en leerzaam is om aan zo’n project deel te nemen. Bovendien biedt een pilotfase de mogelijkheid om nog richting te geven aan de ontwikkeling van de tool.”

Breed projectteam

Om de tool te testen, zijn er drie workshops ingepland, waarbij Haskoning, Slimstock en verschillende collega’s van TABS aanhaken. Robert: “Er zijn collega’s van finance, inkoop, supply chain, logistiek en data-science aanwezig, om een goed beeld te krijgen hoe onze organisatie in elkaar zit en te begrijpen hoe de processen lopen. Wat fijn is bij dit traject, is dat de datasets worden ontsloten vanuit Slimstock. Dat heeft aan onze kant weinig tijd gekost.”
Tijdens de eerste workshop lag de focus op een toelichting van de processen en de supply chain binnen TABS. Daarnaast zijn de eerste bevindingen uit de data-analyse gedeeld en is een aanvullende datavalidatie uitgevoerd. De tweede workshop was gefocust op de resultaten uit de tool. “Met de eerste analyses en de feedback uit de workshop krijgt het projectteam steeds meer grip op de feiten en de processen binnen onze organisatie”, aldus Robert. “Het maakt helder waar bepaalde resultaten vandaan komen. We zagen dat sommige data verkeerd waren geïnterpreteerd, dus daar hebben we toelichting op gegeven. Dat vergt wat aanpassingen.”
“In de derde workshop zullen we de uiteindelijke tool zien en krijgen we inzicht in de disrupties op basis van historische data. Waar we echt naar uitkijken, zijn de scenario’s die we dan kunnen draaien. Dat we op basis van eerdere disrupties inzicht kunnen krijgen in wat er zou zijn gebeurd als we binnen de supply chain andere keuzes hadden gemaakt. Daar zijn we erg benieuwd naar.”

Data goed begrijpen

Toch blijft Robert scherp: “De tool maakt de vaak enorm hoge kosten van verstoringen zichtbaar. Ik zag mijn inkoper al in zijn handen wrijven, die dacht: kunnen we dit allemaal besparen? Maar we moeten echt verder kijken. Ik heb daar behoefte aan een stukje benchmark. Aan advies. Wat betekenen die getallen nou precies? In hoeverre is dat marktconform? Wijken wij daarvan af? Zit er nog potentie in? Je moet de data echt goed begrijpen, voordat je er iets zinnigs over kan zeggen.”
“De tool is een middel. Het geeft ondersteuning, maar uiteindelijk is de werkelijkheid altijd net even anders. De inzichten helpen zeker om beter voorbereid te zijn op bepaalde soorten verstoringen, maar een specifieke verstoring en de gevolgen daarvan voorspellen is vrijwel onmogelijk.”

De kracht van de tool

“Tot nu toe reageerden we voornamelijk ad hoc op verstoringen”, zegt Robert. “Je probeert goed te forecasten en daarop te anticiperen. Na afloop analyseren we verstoringen ook, om daarvan te leren. Maar bij veerkracht heb je te maken met verschillende parameters, waardoor het lastig is die kwantitatief te maken. Wat is de impact van nee-verkopen of van beschikbaarheid? Dat weet je nooit zeker. Natuurlijk hebben we onze modellen en tooling en geven alle historische data een redelijk inzicht van wat een bepaalde verstoring ons kost. Toch is een tool waarin alles samenkomt zeker interessant. Ik denk dat dat de kracht van deze nieuwe tool is. Dat je al die verstoringen in één overzicht hebt en een veel beter beeld hebt dan wanneer die onderdelen los van elkaar worden berekend. Bovendien vereenvoudigt en versnelt een tool het proces.”
“Ik verwacht dat wij met deze tool inzicht krijgen in wat de impact precies is geweest van bepaalde disrupties. Daarnaast verwacht ik de tool door middel van de scenario’s in te zetten bij het maken van beleidskeuzes. Bij het voorkomen en oplossen van verstoringen. Als de tool wordt wat we voor ogen hebben, dan gaan we die in de toekomst intern zeker gebruiken, vooral vanuit de analytische kant. Om van te leren. Dat zal niet dagelijks zijn, maar periodiek zeker.”

Waardevol traject

“Ik vind het traject dat we zijn doorlopen ook heel, heel waardevol. Het feit dat we met een aantal disciplines vanuit onze organisatie gezamenlijk kijken naar de disrupties. Dat hadden we nog nooit in deze vorm gedaan. Dat is heel leerzaam. Natuurlijk zou het zeker van toegevoegde waarde zijn om uiteindelijk te beschikken over een goed functionerende tool. Dat er een model ontstaat dat samen met andere organisaties en markten verder wordt verfijnd. Dat verder kan worden opgeschaald en breder inzetbaar is, zodat deze door een zo groot mogelijk aantal bedrijven kan worden toegepast.”

Meer weten?

Wil je meer weten over de veerkracht in supply chains? Of wil je onder begeleiding meewerken aan de validatie van de tools en direct inzicht krijgen in de veerkracht van jouw organisatie? Neem dan contact op met Hans Moonen, projectleider bij Topsector Logistiek, via Hans.Moonen@TopsectorLogistiek.nl.